C# Syntax Yapısı

C# dilinde syntax (sözdizimi), yazılan kodun bilgisayar tarafından doğru bir şekilde anlaşılabilmesi için uyulması gereken kurallar bütünüdür. Bu kurallar; boş satırların nasıl ele alındığından, noktalı virgül (;) kullanımına, string ve char ifadelerinin yazımından, sınıf ve metot yapısına kadar geniş bir alanı kapsar. Syntax yapısına hâkim olmak, hatasız ve okunabilir kod yazmanın temel adımıdır.

Boş Satırlar

C# derleyicisi, boş satırları tamamen görmezden gelir. Yani kodunuzun arasına eklediğiniz boş satırlar sadece okunabilirliği artırmak içindir, programın çalışmasını etkilemez.

Noktalı Virgül (;)

Çoğu C# ifadesi (statement) noktalı virgül ; ile biter. Örneğin değişken atamaları veya bir metoda yapılan çağrılar.

int yas = 25;
Console.WriteLine(yas);

Ancak if, for, while, switch gibi kontrol yapılarının kendisi noktalı virgül ile bitmez; onları takip eden kod blokları süslü parantezler { } ile tanımlanır.

String ve Char Yazımı

C#’ta string değerler çift tırnak " " ile, char (tek karakter) değerler ise tek tırnak ' ' ile gösterilir.

string mesaj = "Örnek metin";
char harf = 'A';

Namespace

Namespace, projelerdeki sınıfları ve türleri mantıksal gruplar halinde düzenler. İsim çakışmalarını önler ve kodun daha düzenli olmasını sağlar.

namespace OrnekUygulama
{
    class Program
    {
        static void Main()
        {
            Console.WriteLine("Örnek çıktı!");
        }
    }
}

Sınıf (Class) ve Metot

C# programları en temelinde bir veya birden fazla sınıf (class) içerir. Sınıfların içinde metotlar bulunur. Bir sınıfın metoduna veya özelliğine erişmek için nokta (.) kullanılır.

string yazi = "CSharp";
Console.WriteLine(yazi.ToUpper()); // ToUpper metodu stringi büyük harfe çevirir

Metotlar her zaman parantez () ile çağrılır. Parantezlerin içine veri gönderebilirsiniz (argüman).

Kod Blokları ve Kapsam (Scope)

Kod blokları süslü parantezler { } ile tanımlanır. Bir blok içinde tanımlanan değişkenler, sadece o blok içinde erişilebilir.

int x = 10;

if (x > 5)
{
    int y = 20;
    Console.WriteLine(y); // Geçerli
}

Console.WriteLine(x); // Geçerli
// Console.WriteLine(y); // HATA: y sadece if bloğu içinde tanımlı

Değişken İsimlendirme Kuralları

• Harf veya alt çizgi (_) ile başlamalıdır.
• Boşluk ve tire (-) içeremez.
• Sayısal karakterle başlayamaz.
• C# büyük/küçük harf duyarlıdır (isim ve Isim farklıdır).
• Kullanımda genelde camelCase tercih edilir: ogrenciAdi.

int ogrenciYasi = 20;   // Geçerli
int _puan = 100;        // Geçerli
// int 2sayi = 5;       // Geçersiz
// int ogrenci-adi = 5; // Geçersiz

Diğer Syntax Kuralları

• Her programda en az bir Main metodu bulunmalıdır.
• using ifadeleri dosyanın en üstünde olmalıdır.
• Büyük-küçük harf duyarlılığı her yerde geçerlidir.
• Süslü parantez açıldığında mutlaka kapatılmalıdır.

TL;DR

Örnek Program

Aşağıdaki örnek, C# syntax kurallarını bir arada görebileceğiniz basit bir konsol uygulamasıdır. Programda değişken tanımlama, if bloğu, string işlemleri ve metot çağrısı bir arada kullanılmıştır.

using System;

namespace SyntaxOrnek
{
    class Program
    {
        static void Main()
        {
            // Değişken tanımları
            string kelime = "Merhaba";
            int sayi = 12;

            // Kod bloğu ve koşul
            if (sayi % 2 == 0)
            {
                Console.WriteLine(sayi + " sayısı çifttir.");
            }
            else
            {
                Console.WriteLine(sayi + " sayısı tektir.");
            }

            // String metodu çağrısı (Length)
            Console.WriteLine("Kelimenin uzunluğu: " + kelime.Length);

            // Matematiksel işlem (Math kütüphanesi)
            double karekok = Math.Sqrt(sayi);
            Console.WriteLine(sayi + " sayısının karekökü: " + karekok);
        }
    }
}

// Çıktı:
12 sayısı çifttir.
Kelimenin uzunluğu: 7
12 sayısının karekökü: 3,46410161513775